Arcydzieła środkowoeuropejskiej muzyki w Royal Festival Hall – dwa koncerty London Philharmonic Orchestra

Arcydzieła muzyki Europy Środkowej zabrzmią w Royal Festival Hall w Londynie w wykonaniu London Philharmonic Orchestra. Dwa koncerty – „Bohemian Rhapsodies” 4 lutego 2026 i „The Wooden Prince” 7 lutego 2026 – razem tworzą mini-cykl zatytułowany „Phoenix Lands”, który stawia w centrum uwagi mitologie i muzykę ludową, będące źródłem inspiracji dla kompozytorów XX wieku. Koncerty są realizowane przy wsparciu Instytutu Adama Mickiewicza.

„Phoenix Lands”: mini-cykl koncertów z środkowoeuropejską muzyką poważną inspirowaną folklorem

Rozpad monarchii austro-węgierskiej po I wojnie światowej sprawił, że liczne państwa Europy Środkowo-Wschodniej mogły wybić się na niepodległość. Przełożyło się to na gwałtowne ożywienie narodowego życia kulturalnego, związane z takimi ruchami jak m.in.: Młoda Polska i Skamandryci w II RP, ogniska Sokoła w Czechosłowacji czy węgierskie czasopismo Nyugat. Warunki te sprzyjały również rozwojowi twórczości kompozytorów takich jak Bartók, Janáček i Szymanowski, którzy na zmiany w świecie odpowiadali muzyką pulsującą energią i wyobraźnią. To do nich powracają dyrygent i muzycy w cyklu Phoenix Lands.

Gospodarzem prezentacji środkowoeuropejskiej kultury w sercu Zjednoczonego Królestwa jest Southbank Centre. To największe centrum sztuki w Wielkiej Brytanii, które prezentuje ekscytujących artystów z całego świata. Royal Festival Hall w Southbank Centre jest z kolei siedzibą London Philharmonic Orchestra, uznawanej za jedną z najwybitniejszych orkiestr od momentu założenia w 1932 roku przez Sir Thomasa Beechama. Jej misją jest dzielenie się  ze współczesnym światem zachwytem nad siłą muzyki symfonicznej – zarówno na koncertach na żywo, jak i w działalności online oraz w programach edukacyjnych i społecznych.

„Bohemian Rhapsodies” – koncert London Philharmonic Orchestra 4 lutego 2026

Pierwszy koncert, „Bohemian Rhapsodies”, odbędzie się w środę 4 lutego 2026 o godzinie 19:30 w Royal Festival Hall. Cztery dzieła z XX wieku, autorstwa czterech różnych kompozytorów Europy Środkowej, pełne będą odważnych barw, bogatych rytmów i poczucia wolności po doświadczeniach chaosu i niepokoju. Janáček opowiada krwawe ludowe legendy, Grażyna Bacewicz uderza w ton buntu, a Lutosławski i Martinů podążają własnymi, zachwycająco wyobraźniowymi ścieżkami. Koncert będzie transmitowany w BBC Radio 3.

Program koncertu „Bohemian Rhapsodies”

• Grażyna Bacewicz – „Uwertura” – Uwertura to krótki utwór otwierający koncert – ta jest energiczna, zadziorna i pełna determinacji. Napisana w czasie wojny w Polsce, brzmi jak muzyczny zapis odwagi.

• Bohuslav Martinů – „II Koncert skrzypcowy” – Czeski kompozytor Bohuslav Martinů napisał ten koncert na emigracji w USA. To dzieło liryczne, filmowe, ukształtowane przez nadzieję i tęsknotę za ojczyzną.

• Witold Lutosławski – „IV Symfonia” – Intensywna, nieprzewidywalna podróż orkiestrowa, początkowo tajemnicza, stopniowo coraz bardziej nagląca, by w finale otworzyć się jasnym, przejrzystym zakończeniem.

• Leoš Janáček – „Taras Bulba” – Epicka kozacka saga o miłości i zdradzie, zwieńczona triumfalnym blaskiem organów i instrumentów dętych blaszanych.

Koncert poprowadzi Edward Gardner, dyrektor muzyczny London Philharmonic Orchestra, ceniony zarówno za osiągnięcia w muzyce symfonicznej, jak i operowej. Jego wieloletnia współpraca z orkiestrą przekłada się na wyraziste, narracyjne interpretacje. Na scenie pojawi się w roli solisty Josef Špaček – czołowy czeski skrzypek, były koncertmistrz Czeskiej Filharmonii, wyróżniający się ciepłym, śpiewnym brzmieniem i ekspresyjnym stylem gry. Całości dopełni zespół ponad 90 muzyków London Philharmonic Orchestra. Bilety i dodatkowe informacje dostępne są na stronie lpo.org.uk.

„The Wooden Prince” – koncert London Philharmonic Orchestra 7 lutego 2026

Gwałtowne emocje, płomienne barwy i doniosły śpiew towarzyszyć będą słuchaczom podczas drugiego koncertu w sobotę 7 lutego 2026 o godzinie 19:30. Jego tytuł, „The Wooden Prince”, pochodzi od finałowego utworu – „Drewnianego Księcia” węgierskiego kompozytora Béli Bartóka, napisanego jako balet baśniowy osadzony w realiach Węgier przełomu wieków. Poprzedzą go trzy kompozycje twórców z Europy Środkowej, łączące stylistykę XX wieku z melodiami inspirowanymi folklorem i barwną narracją. Dyrygent poprowadzi publiczność i wykonawców przez chóralne uniesienia olśniewającego „Stabat Mater” Szymanowskiego oraz zaprezentuje oryginalną muzykę Vítězslavy Kaprálovej.

Program koncertu „The Wooden Prince”

• Vítězslava Kaprálová – „Suita rustykalna” - Utwór tętni surowymi, ludowymi barwami oraz pewnym, indywidualnym głosem kompozytorki, głęboko zakorzenionym w jej czeskiej ojczyźnie.

• Karol Szymanowski – „Stabat Mater” – Tekst dzieła to polska wersja średniowiecznego hymnu Stabat Mater, opisującego Matkę Boską stojącą pod krzyżem i opłakującą ukrzyżowanego Chrystusa. W sześciu częściach muzyka prowadzi słuchacza od intymnego bólu, przez modlitwę, aż do poczucia ukojenia.

• Vítězslava Kaprálová – „Pożegnalne machanie” - krótka, poruszająca pieśń.

• Béla Bartók – „Drewniany Książę” – Najdłuższe dzieło wieczoru zamknie koncert w dramatycznym stylu. Muzyka Bartóka eksploduje ostrymi smyczkami, wyrazistymi instrumentami dętymi i ziemistą perkusją. Skomponowana pierwotnie jako balet, pełna jest ruchu i energii, rozwijając się jak opowieść bez słów, prowadząca do odważnego, teatralnego finału.

Ten koncert również poprowadzi Edward Gardner. W drugiej części wieczoru, podczas wykonania „Stabat Mater” Karola Szymanowskiego, na scenie pojawi się trójka wybitnych solistów: Juliana Grigoryan (sopran), Agnieszka Rehlis (mezzosopran) i Kostas Smoriginas (bas). Po przerwie Juliana powróci jako solistka w pieśni Pożegnalne machanie. Na scenie wystąpi ponad 100 muzyków London Philharmonic Orchestra, reprezentujących ponad 14 narodowości. Towarzyszyć im będzie London Philharmonic Choir – chór złożony z wolontariuszy, który koncertuje na całym świecie razem z LPO i innymi orkiestrami. Bilety i dodatkowe informacje dostępne są na stronie lpo.org.uk.

Koncerty są realizowane przy wsparciu Instytutu Adama Mickiewicza. IAM od lat promuje polską kulturę w Wielkiej Brytanii. Dzięki jego wsparciu polska muzyka, teatr, literatura i sztuki wizualne docierają do brytyjskiej publiczności, łącząc lokalną scenę artystyczną z twórcami i ideami z Polski. W zeszłym roku IAM współpracował z Southbank Centre m.in. podczas UK/Poland Season 2025, który celebrował wymianę kulturową oraz bogaty dialog muzyczny między Wielką Brytanią a Polską.