„Forms of Meaning”. Współczesna polska ceramika na VI Międzynarodowym Triennale Ceramiki UNICUM 2026 w Lublanie

Ceramika to dziś już nie tylko rzemiosło – coraz częściej staje się polem eksperymentu i opowieści o współczesności. W Lublanie, w ramach VI Triennale Ceramiki UNICUM 2026, od 15 maja będzie można zobaczyć prezentację prac młodego pokolenia polskich artystek, artystów oraz projektantek i projektantów. Wystawa „Forms of Meaning. Contemporary Polish Ceramics” będzie jednym z wyraźniejszych akcentów tegorocznej edycji.

Ekspozycja, przygotowana jako część programu „Beyond Use” organizowanego przez Center Rog, potrwa od 15 maja do 5 września 2026 roku. Międzynarodowe Triennale Ceramiki UNICUM to prestiżowa wystawa organizowana co trzy lata przez Muzeum Narodowe w Słowenii we współpracy z Center Rog, będąca platformą dla twórców i twórczyń z całego świata i miejscem prezentacji najnowszych, innowacyjnych realizacji. Wydarzenie pełni rolę katalizatora nowych trendów i promuje zrównoważone praktyki, zachęcając do stosowania przyjaznych środowisku materiałów i technik.

Wystawa polskiej ceramiki jest jednym z najważniejszych elementów tegorocznej edycji wydarzenia, a zarazem najbardziej skupioną, kameralną narracją w ramach szerokiego, międzynarodowego programu. Kuratorka Mika Drozdowska zaprosiła trzynaścioro artystów, artystek, projektantów i projektantek z Polski, by pokazać, jak dziś pracuje się z gliną: nie tylko jako materiałem, lecz także jako nośnikiem znaczeń, pamięci, relacji i odpowiedzialności. Na wystawie znajdą się prace Bartosza Brylewskiego, Aleksandry Liput, Leny Majsiak, Anji Marschal, Kariny Marusińskiej, Natalii Kopytko, Pawła Olszczyńskiego, Igi Staszczak, Dominiki Kulczyńskiej, Aleksandry Pulińskiej, Huby Studio (Jakub Ciemachowski, Piotr Kołakowski) oraz Zbioru (Antonina Wolska, Iga Staszczak).

–  Po mocnej obecności polskiego designu na mediolańskim Salone del Mobile przenosimy się do Lublany na Triennale, które oferuje kuratorską perspektywę, skupioną na materiale, eksperymencie i refleksji nad samą istotą przedmiotu.  To dla nas szczególnie ważne, bo przy tak silnej polskiej reprezentacji to wydarzenie zyskuje nową rangę w regionie i pozwala inaczej opowiedzieć o współczesnym polskim projektowaniu – podkreśla Olga Wysocka, dyrektorka Instytutu Adama Mickiewicza.

Prezentowane prace sytuują się między designem a sztuką współczesną, między funkcją a jej podważeniem. Obiekty użytkowe tracą oczywistość – stają się pretekstem do pytań o ciało, codzienność, relacje z przedmiotami, pamięć, środowisko i przyszłość projektowania. W centrum wystawy znajduje się przekonanie, że znaczenie nie jest wpisane w obiekt raz na zawsze, lecz powstaje w relacji: z materiałem, procesem, użytkownikiem i kontekstem.

– Ceramika zawsze była blisko życia – obecna w codziennych gestach, rytuałach i sposobach używania. W polskim kontekście rozwijała się równolegle między przemysłem a praktyką studyjną, między produkcją seryjną a unikatową. W centrum tych praktyk znajduje się materiał — glina, która nie jest neutralna, lecz podlega przemianom i zapisuje ślady czasu, pracy i energii. Prace na wystawie pokazują różne sposoby myślenia o funkcji: jako relacji, doświadczeniu, systemie lub przestrzeni. Łączy je wrażliwość na to, jak obiekty działają w codziennym życiu — jak są używane, dotykane, naprawiane i zapamiętywane – mówi kuratorka wystawy, Mika Drozdowska.

„Forms of Meaning” jest częścią większej wystawy „Beyond Use”, której kuratorką jest Anja Radović, organizowanej przez Center Rog – nową przestrzeń kreatywną w Lublanie, która mocno akcentuje związek projektowania z praktyką, eksperymentem i technologią. To właśnie tutaj ceramika wychodzi z muzealnej gabloty i trafia do laboratorium: miejsca, gdzie się ją testuje, przetwarza i redefiniuje.

Polska sekcja świetnie wpisuje się w ten kontekst. Zamiast jednego dominującego stylu ceramiczki i ceramicy proponują wielogłos – od prac opartych na badaniach materiałowych, przez eksperymenty z formą i szkliwem, po projekty balansujące na granicy rzeźby i przedmiotu użytkowego. Wspólnym mianownikiem jest świadomość, że ceramika nie musi już niczego udowadniać, może za to swobodnie przekraczać własne granice. Istotny jest też wątek ekologiczny. W wielu pracach pojawiają się pytania o odpowiedzialność materiałową, proces produkcji i przyszłość projektowania. Nie jako hasło, lecz jako realna praktyka – widoczna w wyborze surowców, technik i sposobów myślenia o obiekcie.

Obecność wystawy „Forms of Meaning” w programie UNICUM nie jest przypadkowa. Triennale od lat buduje most między lokalnym a międzynarodowym obiegiem sztuki, ale w tym roku wyraźnie rozszerza pole – otwierając się szerzej na design i formy użytkowe. Polska wystawa staje się w tym układzie czymś więcej niż tylko „narodową reprezentacją”. To raczej propozycja rozmowy o tym, czym dziś jest ceramika – i czym jeszcze może się stać: medium intymnym i zarazem szerokim, zakorzenionym w codzienności, ale otwartym na spekulację, technologię, pamięć i odpowiedzialność.

• Wystawa: Forms of Meaning. Contemporary Polish Ceramics

• Miejsce: Center Rog Creative Hub, Lublana

• Wernisaż: 15 maja 2026, godz. 19:00

• Czas trwania: 15 maja – 5 września 2026

• Artystki i Artyści: Bartosz Brylewski, Aleksandra Liput, Lena Majsiak, Anja Marschal, Karina Marusińska, Natalia Kopytko, Paweł Olszczyński, Iga Staszczak, Dominika Kulczyńska, Aleksandra Pulińska, Huba Studio (Jakub Ciemachowski, Piotr Kołakowski), Zbiór (Antonina Wolska, Iga Staszczak)

• Organizatorzy: Center Rog, Instytut Adama Mickiewicza

• Partnerzy: Ambasada Rzeczypospolitej Polskiej w Lublanie, BWA Wrocław Galerie Sztuki Współczesnej

Kontakt dla mediów:
Malwina Malinowska
e-mail: [email protected] 

Instytut Adama Mickiewicza (IAM) łączy polską kulturę z ludźmi na całym świecie. Jako instytucja państwowa tworzy trwałe zainteresowanie polską kulturą i sztuką, wzmacniając obecność polskich artystek i artystów na globalnej scenie. Inicjuje innowacyjne projekty, wspiera międzynarodową współpracę oraz wymianę kulturalną. Promuje twórczość zarówno uznanych jak i obiecujących twórców, ukazując różnorodność i bogactwo naszej kultury. Instytut Adama Mickiewicza prowadzi także portal Culture.pl, stanowiący wszechstronne źródło wiedzy o polskiej kulturze. Więcej informacji: www.iam.pl.